Son zamanlarda Çin'de "dehidroasetik asit ve sodyum tuzu" (sodyum dehidroasetat) adlı gıda katkı maddesinin yasaklanmasıyla ilgili haberler geniş yankı uyandırdı ve mikrobloglar ile diğer büyük platformlarda internet kullanıcıları arasında yoğun tartışmalara yol açtı.
Ulusal Sağlık Komisyonu tarafından bu yıl Mart ayında yayımlanan Gıda Katkı Maddelerinin Kullanımına İlişkin Ulusal Gıda Güvenliği Standartları (GB 2760-2024) uyarınca, nişasta ürünleri, ekmek, hamur işleri, fırınlanmış gıda dolguları ve diğer gıda ürünlerinde dehidroasetik asit ve sodyum tuzunun kullanımına ilişkin düzenlemeler kaldırılmış ve turşu sebzelerdeki maksimum kullanım seviyesi de 1 g/kg'dan 0,3 g/kg'a düşürülmüştür. Yeni standart 8 Şubat 2025 tarihinde yürürlüğe girecektir.
Sektör uzmanları, gıda katkı maddesi standartlarında yapılan değişikliklerin genellikle dört nedeni olduğunu analiz etti: Birincisi, yeni bilimsel araştırmalar belirli bir gıda katkı maddesinin güvenliğinin risk altında olabileceğini ortaya koydu; ikincisi, tüketicilerin beslenme yapısındaki tüketim miktarındaki değişiklik; üçüncüsü, gıda katkı maddesinin artık teknik olarak gerekli olmaması; dördüncüsü ise tüketicinin belirli bir gıda katkı maddesiyle ilgili endişeleri. Ayrıca, kamuoyunun endişelerine yanıt vermek amacıyla yeniden değerlendirme de düşünülebilir.
'Sodyum dehidroasetat, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından düşük toksisiteli ve oldukça etkili geniş spektrumlu bir koruyucu olarak kabul edilen bir gıda küf ve koruyucu katkı maddesidir. Özellikle katkı maddesi türü açısından, bakteri, küf ve mayaları daha iyi inhibe ederek küf oluşumunu önler. Genellikle maksimum etki için asidik bir ortam gerektiren sodyum benzoat, kalsiyum propiyonat ve potasyum sorbat gibi koruyuculara kıyasla, sodyum dehidroasetat çok daha geniş bir uygulama alanına sahiptir ve bakteri inhibisyon etkisi asitlik ve alkalilikten neredeyse hiç etkilenmez ve 4 ila 8 pH aralığında mükemmel performans gösterir.' 6 Ekim'de Çin Tarım Üniversitesi Gıda Bilimi ve Beslenme Mühendisliği Bölümü Doçenti Zhu Yi, People's Daily Sağlık Muhabiri'ne verdiği demeçte, Çin'in politikası gereği sodyum dehidroasetat kullanımının gıda kategorilerinde kademeli olarak kısıtlandığını, ancak gelecekte fırınlanmış ürünlerin tamamının kullanımının yasaklanmadığını, turşu ve diğer gıdalarda ise yeni sıkı sınırlamalar çerçevesinde makul miktarda kullanımına devam edilebileceğini söyledi. Bu durum, fırınlanmış ürün tüketimindeki büyük artışı da dikkate almaktadır.
Zhu Yi, "Çin'in gıda katkı maddelerinin kullanımına ilişkin standartları, uluslararası gıda güvenliği yönergelerine sıkı sıkıya bağlıdır ve gelişmiş ülkelerdeki standartların evrimi ve en son bilimsel araştırma sonuçlarının sürekli ortaya çıkmasıyla birlikte, ayrıca yerel gıda tüketim yapısındaki değişikliklerle de zaman içinde güncellenmektedir. Bu kez sodyum dehidroasetata yapılan düzenlemeler, Çin'in gıda güvenliği yönetim sisteminin gelişmiş uluslararası standartlarla eş zamanlı olarak iyileştirilmesini sağlamayı amaçlamaktadır." dedi.
Sodyum dehidroasetat standardında yapılan bu düzenlemenin temel nedeni, halk sağlığının korunması, uluslararası trendlere uyum, gıda güvenliği standartlarının güncellenmesi ve sağlık risklerinin azaltılması konularını kapsamlı bir şekilde ele almasıdır. Bu sayede gıdaların sağlığı iyileştirilecek ve gıda endüstrisinin yeşil ve sürdürülebilir bir kalkınmaya doğru ilerlemesi sağlanacaktır.
Zhu Yi ayrıca, ABD Gıda ve İlaç İdaresi'nin (FDA) geçen yılın sonunda sodyum dehidroasetatın gıdalarda kullanımına ilişkin daha önce verilen bazı izinleri geri çektiğini, şu anda Japonya ve Güney Kore'de sodyum dehidroasetatın yalnızca tereyağı, peynir, margarin ve diğer gıdalar için koruyucu olarak kullanılabildiğini ve maksimum porsiyon miktarının kilogram başına 0,5 gramı geçemediğini, ABD'de ise dehidroasetik asidin yalnızca kabak kesme veya soyma işlemlerinde kullanılabildiğini belirtti.
Zhu Yi, altı aylık bekleme süresinde endişe duyan tüketicilerin gıda satın alırken içerik listesini kontrol edebileceklerini ve şirketlerin de bu geçiş döneminde aktif olarak iyileştirme ve geliştirme çalışmaları yapmaları gerektiğini belirtti. 'Gıda muhafazası sistematik bir projedir, koruyucular sadece düşük maliyetli yöntemlerden biridir ve şirketler teknolojik gelişmeler sayesinde muhafaza sağlayabilirler.'
Yayın tarihi: 16 Ekim 2024